Ποιες είναι οι βασικές αρχές δεοντολογίας που πρέπει να διέπουν τη ψυχοθεραπεία και τη συμβουλευτική με ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα;
Οι βασικές αρχές δεοντολογίας που πρέπει να διέπουν τη ψυχοθεραπεία και τη συμβουλευτική με ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα και οικογένειες είναι αντίστοιχες με τις γενικές δεοντολογικές αρχές του επαγγέλματος, με έμφαση όμως στις ιδιαίτερες ανάγκες και ευαλωτότητες της συγκεκριμένης κοινότητας. Συνοπτικά:
-
- Σεβασμός της αξιοπρέπειας και της ταυτότητας
- Αναγνώριση και αποδοχή της σεξουαλικής κατεύθυνσης, της ταυτότητας και έκφρασης φύλου, καθώς και της οικογενειακής ποικιλομορφίας.
- Χρήση του ονόματος και των αντωνυμιών που επιλέγει το άτομο.
- Αρχή της ισότητας και μη διάκρισης
- Απόρριψη κάθε μορφής προκατάληψης, στιγματισμού ή παθολογικοποίησης.
- Δημιουργία ενός ασφαλούς και χωρίς αποκλεισμούς θεραπευτικού πλαισίου.
- Εμπιστευτικότητα
- Απόλυτος σεβασμός στην ιδιωτικότητα του ατόμου και των μελών της οικογένειας.
- Ιδιαίτερη προσοχή στην κοινοποίηση στοιχείων, ειδικά σε περιβάλλοντα όπου υπάρχει κίνδυνος στιγματισμού ή βίας.
- Ενδυνάμωση
- Ενίσχυση της ψυχικής ευεξίας και υποστήριξη των δεξιοτήτων ανθεκτικότητας.
- Αποφυγή πρακτικών που μπορεί να προκαλέσουν ψυχική ή κοινωνική βλάβη (π.χ. “θεραπείες μεταστροφής”, οι οποίες θεωρούνται ανήθικες και επικίνδυνες).
- Αυτονομία
- Υποστήριξη του ατόμου και της οικογένειας στη λήψη αποφάσεων για τη ζωή τους.
- Ενίσχυση της αυθεντικής έκφρασης του εαυτού.
- Σεβασμός της αξιοπρέπειας και της ταυτότητας
Υπερ μιας Queer Ψυχοθεραπείας και Συμβουλευτικής με ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα και οικογένειες
«Το να είσαι queer σημαίνει να ορίζεις την εαυτή σου και τον εαυτό σου»
Η queer θεωρία αφορά κατά βάση την εξουσία, την πολιτική και τον ακτιβισμό. Για τους queer ακτιβιστές οι κατηγορίες του φύλου, της σεξουαλικότητας και της φυλής/εθνότητας δεν είναι απλά περιοριστικές αλλά και καταπιεστικές. Ο queer ακτιβισμός αφορά σε μεγάλο βαθμό στην εξωτερίκευση της ματαίωσης και του υπάρχοντος θυμού για την ομοφοβία, στοχεύοντας στο να διοχετεύσει αυτά τα συναισθήματα στην προσωπική και πολιτική αντίσταση.
Στο queer ψυχοθεραπευτικό πλαίσιο
- αντιλαμβανόμαστε την σεξουαλική ταυτότητα ως κατασκευή και παράγωγο του πολιτισμού και της ιστορίας
- ορίζουμε τον θεραπευτικό διάλογο ως μια αμοιβαία έρευνα και αναζήτηση της επαφής με τα συναισθήματα και το σώμα μας
- έχουμε ως στόχο να ορίσουμε τον εαυτό μας και την εαυτή μας
- βασιζόμαστε όχι στην ψυχολογική ειδημοσύνη, αλλά στις θεραπευτικές αρχές της αυτονομίας, της υπευθυνότητας και της αυτό-διαχείρισης
Σφάλμα: Η φόρμα επικοινωνίας δε βρέθηκε.
Coming out – Αποκάλυψη ταυτότητας με υπερηφάνεια και θυμό ή συγκαταβατικότητα και σιωπηλή αποδοχή του ευρύτερου κοινωνικού κόσμου;
Το τελικό σημείο της αποκάλυψης δεν θα πρέπει να είναι μια σιωπηλή ικανοποίηση με τον εαυτό μας και με τον κοινωνικό μας κόσμο, αλλά ένας κατάλληλος και δικαιολογημένος θυμός απέναντι στην ομοφοβία και τον ετεροσεξισμό.
Πέρα από τα δικαιώματα που έχουν κερδηθεί τα ομοφυλόφιλα άτομα παραμένουν συχνά εκτός, ως προς τη νόρμα, η οποία ορίζει το εντός. Οι ομοφυλόφιλοι φαίνεται να είναι πάντα κάτι λιγότερο από τα ετεροκανονικά άτομα, με τα δικαιώματα τους επικίνδυνα εξαρτημένα από τις καλές προθέσεις των ετεροκανονικών. Η queer θεωρία επιδιώκει να υπονομεύσει αυτό το δίπολο αρνούμενη ενεργά την εμπλοκή με κατηγορίες ταυτότητας. Έτσι ο στόχος της σταθερότητας, μιας παγιωμένης ομοφυλόφιλης ταυτότητας, αμφισβητείται λόγω του ότι περιορίζει άλλους δυνατούς τρόπους ύπαρξης. Η queer πολιτική είναι ασυμβίβαστη και ριζοσπαστική και μας υπενθυμίζει πως δεν χρειαζόμαστε χαρούμενη αποδοχή αλλά θυμό, κατάλληλο και δικαιολογημένο προς την ομοφοβία και τον ετεροσεξισμό.
Η ψυχοθεραπεία ως πολιτική πράξη
Το πολιτισμικό πλαίσιο με τους καταπιεστικούς κανόνες έχει εσωτερικευτεί σε τέτοιο βαθμό ώστε η αντίσταση σε αυτό να γίνεται πολύ δύσκολη. Μέσα στην ψυχοθεραπεία συνειδητοποιούμε την καταπίεση που έχουμε υποστεί και αναγνωρίζουμε το δικαίωμα μας να ζήσουμε διαφορετικά. Αυτή η διαδικασία είναι σαφέστατα πολιτική και δεν περιορίζεται σε προσωπικές ερμηνείες και αναλύσεις, αλλά βασίζεται σε κριτικές κοινωνικές θεωρίες και κοινωνικό-πολιτικό υλικό, μέσα από το οποίο μπορεί ο θεραπευτής μαζί με τον πελάτη να αμφισβητήσουν το κοινωνικό πλαίσιο μέσα στο οποίο ζουν.
Αυτό που αισθανόμαστε για τον εαυτό μας σαν αληθινό, έρχεται πολλές φορές σε σύγκρουση με το σύστημα αξιών που συνήθως προέρχεται από μια εσωτερικευμένη αναπαράσταση του αξιακού συστήματος της κουλτούρας και των γονιών.
Η ψυχοθεραπευτική διαδικασία είναι σαφέστατα πολιτική και εμπλέκει το προσωπικό με το κοινωνικό προς την κατεύθυνση μιας κριτικής αμφισβήτησης της κοινωνίας.
Πηγή: βιβλίο “Queer αισθήματα. Ριζοσπαστικές προσεγγίσεις στην ψυχοθεραπεία του σεξ, της σεξουαλικότητας και του φύλου”
Ψυχοθεραπεία
Σφάλμα: Η φόρμα επικοινωνίας δε βρέθηκε.
